fa مروری بر مواد پرانرژی سازگار با محیط زیست ایمنی، حساسيت، آناليز خطر، نگهداری و حمل و نقل مواد پرانرزی ایمنی، حساسيت، آناليز خطر، نگهداری و حمل و نقل مواد پرانرزی ترویجی T <p><em><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:11.0pt;">امروزه به‌واسطه‌ی تهدیدهای فراوانی که از سوی مواد و فرایندهای شیمیایی متوجه انسان و محیط زیست است، شیمی سبز بسیار مورد اقبال و توجه دانشمندان قرار گرفته است. به نظر می‌رسد در آینده‌ای نزدیک، توجه به اصول شیمی سبز در کلیه‌ی مراحل طراحی مواد پرانرژی و فرایندهای تولید، بهینه‌سازی و یا دفع ضایعات و پساب‌های صنعتی الزامی گردد. این مقاله، مروری اجمالی در مورد نگرش شیمی سبز به مواد پرانرژی در کلاس‌های مختلف آن اعم از مواد منفجره، پیشرانه‌ها و ترکیبات پیروتکنیک دارد. مواد پرانرژی سبز باید براساس اصول دوازده‌گانه‌ی شیمی سبز تولید شوند. بنابراین، تولید مواد زاید ضمن چرخه‌ی تولید، آزمون، نگهداری و حمل و نقل مواد پرانرژی به حداقل می‌رسد. همچنین محصولات آلاینده‌ی ناشی از احتراق و انفجار و یا تجزیه‌ی این مواد می‌بایست به کمترین مقدار ممکن برسد. مواد پرانرژی با محتوای نیتروژن بالا، یکی از دسته‌های مواد پرانرژی هستند که بسیار مورد توجه محققین در این حوزه از علوم قرار گرفته‌اند. از آنجایی که بخش عمده‌ای از گازهای ناشی از تجزیه، احتراق یا انفجار این مواد را گاز نیتروژن تشکیل می‌دهد، این مواد را سبز می‌خوانند. همچنین طراحی فرمولاسیون‌هایی برای پیشرانه‌ها و پیروتکنیک‌ها که حتی‌الامکان عاری از فلزاتی مانند سرب باشد و یا عاری از عناصر هالوژنی باشد، از اهداف دیگر دانشمندان علم مواد پرانرژی به منظور تحقق اهداف شیمی سبز می‌باشد. همچنین تلاش‌های انجام گرفته برای دستیابی به اکسیدکننده‌ها و بایندرهای سبز به منظور جایگزینی با مواد فعلی در فرمولاسیون‌های مواد پرانرژی به اختصار آمده است.</span></span></em><br> &nbsp;</p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-size: 12pt; font-family: 'Times New Roman', serif;">Since the number of threats originated from chemicals and chemical processes to human health and environment is not negligible, green chemistry has attracted the attention of researchers and scientists. It seems that application of the green chemistry principles in all stages of design energetic materials and production processes, optimizing or disposal of wastes and industrial effluents would be required in future. In this paper, different aspects of Green Chemistry&rsquo;s attitude to various energetic materials, including explosives, propellants and pyrotechnics will be discussed. Green-energetic materials must be produced based on twelve principles of green chemistry. To this end, the production waste&rsquo;s life-cycle, testing and maintenance of energetic materials should be minimized. The pollutants originated from combustion, explosion or decomposition of these compounds should also be reduced to the least amount. Energetic materials with high nitrogen content are one of the main classes of energetic materials that have attracted many attentions in this area of science. Since nitrogen gases are the major components of the products formed through the decomposition, ignition or explosion of these materials, they are called green materials. Another goal of scientists in this field is to formulate lead- and halogen-free propulsions and pyrotechnics. This paper also considers the main efforts to achieve green oxidizers and binders as alternatives for current energetic formulations.</span></p> شیمی سبز, مواد پرانرژی با محتوای نیتروژن بالا, پیشرانه‌های سبز, اکسیدکننده‌های سبز, بایندرهای سبز Green chemistry, Energetic materials with high nitrogen content, Green propellants, Green oxidizers, Green binders 20 29 http://isaem.ir/browse.php?a_code=A-10-328-1&slc_lang=fa&sid=1 Narges Zohari نرگس زهری nargeszohari@gmail.com 10031947532846008580 10031947532846008580 Yes Maleck Ashtar University of Technology دانشگاه مالک اشتر Fatemeh Abrishami فاطمه ابریشمی fatemeabrishami@yahoo.com 10031947532846008581 10031947532846008581 No Maleck Ashtar University of Technology دانشگاه مالک اشتر S. Ali Pourmosavi سیدعلی پورموسوی unique_1387@yahoo.com 10031947532846008582 10031947532846008582 No Maleck Ashtar University of Technology دانشگاه مالک اشتر