fa مطالعه سینتیک تخریب هگزامین در استیک اسید و تاثیر آن بر بازده و خلوص HMX در فرآیند بکمن سنتز، آناليز، کنترل کيفيت، فرمولاسيون و فرايندهاي توليد مواد پرانرژی (منفجره، پيروتکنيک و پيشرانه) سنتز، آناليز، کنترل کيفيت، فرمولاسيون و فرايندهاي توليد مواد پرانرژی (منفجره، پيروتکنيک و پيشرانه) پژوهشي Research <p><em>هگزآمین محلول در استیک اسید، از جمله مواد اولیه فرآیند تولید ماده منفجره </em><em><span dir="LTR">HMX</span></em><em> می&shy;باشد. شرایط اسیدی، به تدریج منجر به تخریب هگزآمین می&shy;شود. تخریب تدریجی هگزآمین، سبب تاثیر بر خلوص محصول نهایی </em><em><span dir="LTR">HMX</span></em><em> و بازده فرآیند تولید آن می&shy;شود. در این تحقیق سینتیک تخریب هگزآمین در استیک اسید مطالعه شد. با اندازه&shy;گیری غلظت فرمالدئید به عنوان محصول تخریب هگزآمین و به روش اسپکتروفتومتری، غلظت&shy;های هگزآمین تخریب شده و ثابت&shy;های سرعت شبه درجه اول واکنش تخریب در دماهای مختلف 25، 35 و </em><em>^{<span dir="LTR">o</span>}</em><em><span dir="LTR">C</span></em><em> 45 تعیین شد. با استفاده از رابطه آرنیوس، انرژی فعال سازی واکنش تخریب 245/36 کیلو ژول بر مول بدست آمد. نتایج نشان داد، در مدت زمان 34 ساعت و در دمای </em><em>^{<span dir="LTR">o</span>}</em><em><span dir="LTR">C</span></em><em> 45، هگزآمین با غلظت اولیه 38% وزنی در استیک اسید، 5% تخریب می&shy;شود. همچنین، سنتز </em><em><span dir="LTR">HMX</span></em><em> با محلول&shy; تازه تهیه شده از هگزآمین و محلول با زمان ماند 30 روز، کاهش بازده تولید </em><em><span dir="LTR">HMX</span></em><em> از 49 به 5/31% و افزایش تولید ناخالصی </em><em><span dir="LTR">RDX</span></em><em> از 11 به 35% را نشان داد.&nbsp; &nbsp;</em>&nbsp;</p> <p><strong>Abstract</strong> Dissolved hexamine in acetic acid is used as precursor in production of HMX explosive by Beckmann procedure. But, the gradual degradation of hexamine is occurred in acidic media, leading to decrease of purity and efficiency of HMX. In this research, the kinetic of degradation reaction of hexamine is studied in acetic acid media. The concentration of formaldehyde as product of degradation reaction of hexamine is measured by spectrophotometric method. The pseudo first order constants of degradation reaction are determined in temperatures of 25, 35 and 45 ^oC. The activation energy of degradation reaction of hexamine is obtained 36.245 kJ/mol by Arrhenius equation. The obtained results showed degradation 5% for dissolved hexamine in acetic acid at conditions of initial concentration of 38% W/W, time of 34 h and temperature of 45 ^oC. The efficiency of HMX production in Beckman procedure are obtained as 49.0 and 31.5%, respectively, for solution of unaged and aged hexamine solution in time of 30 days. The impurity of RDX as a by-product is increased from 11 to 35% with aging of hexamine solution.</p> هگزآمین, استیک اسید, سینتیک, ماده منفجره HMX , تخریب Hexamine, Acetic acid, Kinetic, HMX explosive, degradation 123 129 http://isaem.ir/browse.php?a_code=A-10-537-5&slc_lang=fa&sid=1 علی عسگری asg642001@yahoo.com 100319475328460010837 100319475328460010837 No دانشگاه صنعتی مالک اشتر، اصفهان حمید رضا پوراعتدال HR_POURETEDAL@mut-es.ac.ir 100319475328460010838 100319475328460010838 Yes دانشگاه صنعتی مالک اشتر، اصفهان سجاد دمیری S_damiri@mut-es.ac.ir 100319475328460010839 100319475328460010839 No دانشگاه صنعتی مالک اشتر، اصفهان علی یگانه فعال yeganehfaal@yahoo.com 100319475328460010840 100319475328460010840 No دانشگاه پیام نور مرکز قم